جشنواره فیلم ونیز، میزبان نمایش نخست فیلم تازه و جنجالی الکس گیبنی، مستندساز برجسته، درباره ایلان ماسک، ثروتمندترین مرد جهان بود. این فیلم، با عنوان «ماسک»، در مدت ۲۲۵ دقیقه و با یک میانپرده ۱۰ دقیقهای به روایت زندگی و کار این کارآفرین میپردازد و ساخت آن سالها به طول انجامیده است.
نگاه منفی به زندگی ماسک
الکس گیبنی، کارگردان برنده اسکار که آثارش درباره برخی از قدرتمندترین افراد جهان شناخته شده است، در این مستند به بررسی ابعاد مختلف شخصیت ایلان ماسک میپردازد. این فیلم که برای نخستین بار در جشنواره ونیز به نمایش درآمد، بیشتر به جنبههای تاریک زندگی و فعالیتهای ماسک پرداخته است. گیبنی در این فیلم، روایتهایی از زندگی ماسک را گردآوری کرده که عمدتاً تصویر منفی و هراسانگیزی را از او ارائه میدهند.
بیشتر بخوانید: ایران با ابر تورم فاصله دارد
گیبنی در ابتدا تلاش کرد با ماسک مصاحبه کند، اما واکنش ماسک در شبکههای اجتماعی به این درخواست، نشان داد که او نسبت به این پروژه دیدگاه مثبتی ندارد و آن را «تخریبی» میداند. در نتیجه، کارگردان تصمیم گرفت از نسخهای دیجیتالی از ماسک که با هوش مصنوعی ساخته شده بود، استفاده کند تا حرفهای او را تکرار کند. این انتخاب به نوعی نمادین است، زیرا ماسک خود به شبیهسازی و واقعیتهای مجازی اعتقاد دارد.
نقدها و واکنشها
فیلم «ماسک» با واکنشهای متفاوتی روبرو شده است. برخی از منتقدان، این اثر را «تخریبی موشکافانه و هولناک» توصیف کردهاند و دیگران آن را «اثری گزنده و مهم برای تماشا» قلمداد کردهاند. با این حال، خود ایلان ماسک از تحسینکنندگان این فیلم نبوده و آن را «کسلکننده» و «تخریبی که تیرش به هدف نمیخورد» توصیف کرده است.
علاوه بر روایتهای گیبنی، فیلم به بررسی طرحهای بلندپروازانه ماسک، از جمله سکونتگاه در مریخ و خودروهای خودران میپردازد. آدام بکر، نویسنده و اخترفیزیکدان، به نقد این طرحها پرداخته و میگوید: «چنین چیزی اتفاق نمیافتد. جاذبه خیلی کم است، تابش خیلی زیاد است، و خاک پر از مواد سمی است.» با این حال، ماسک همواره به آیندهنگری خود اعتقاد دارد و در مصاحبهها به تحقق وعدههایش اطمینان میدهد.
زوئی شیفر، نویسنده کتاب «فوقالعاده سختگیرانه: در توییتر ایلان ماسک»، به این نکته اشاره میکند که ماسک در مدیریت توییتر و دولت آمریکا از یک الگوی مشابه پیروی کرده و به کاهش شدید بودجه ادارات مختلف پرداخته است. او همچنین در مصاحبهای با واشنگتنپست به انتقاد از عملکرد دولت ترامپ پرداخت و گفت که دوج به نهادی تبدیل شده که «تقصیر همه چیز را گردن میانداختند».
بیشتر بخوانید: هراس والدین فلسطینی از فرستادن فرزندان به مدرسه المغیر
