سونی به‌عنوان برنده جایزه سالانه شانکی (Shonky) در سال ۲۰۲۶ معرفی شد و این انتخاب که به‌دلیل سیاست‌های محدودکننده این شرکت در زمینه مالکیت دیجیتال بوده است، بار دیگر توجه‌ها را به چالش‌های موجود در صنعت سرگرمی دیجیتال جلب کرد. سازمان حمایت از حقوق مصرف‌کنندگان استرالیا، سونی را بخاطر رویکردش در محدود کردن اختیار کاربران بر محتوای خریداری‌شده، مورد انتقاد قرار داد.
دلیل انتخاب سونی
سازمان CHOICE که از سال ۱۹۵۹ به حمایت از حقوق مصرف‌کنندگان می‌پردازد، هر سال این جایزه را به شرکت‌ها و محصولاتی اعطا می‌کند که تجربه نامطلوبی برای مشتریان رقم زده‌اند. در مورد سونی، تصمیم‌های اخیر این شرکت و زیرمجموعه‌اش، پلی‌استیشن، درباره دسترسی به محتوای دیجیتال و کاهش عرضه رسانه‌های فیزیکی از دلایل اصلی انتخاب آن عنوان شده است.
بیشتر بخوانید: نتایج انتخابات آمریکا و پیامدهای آن برای اسرائیل
یکی از اقداماتی که انتقادها را برانگیخت، لغو ناگهانی مجوز دسترسی به بیش از ۵۰۰ فیلم و سریال متعلق به استودیو کانال بود. این اقدام بدون پرداخت غرامت به خریداران انجام شد و کاربران در بریتانیا و اروپا را به شدت تحت تأثیر قرار داد.
نگرانی‌ها درباره آینده مالکیت دیجیتال
با تعطیلی فروشگاه‌های دیجیتال کنسول‌های PlayStation ۳ و PS Vita و همچنین توقف تولید دیسک‌های فیزیکی از سال ۲۰۲۸، نگرانی‌ها درباره آینده مالکیت رسانه‌های دیجیتال افزایش یافته است. نمایندگان سازمان CHOICE در توضیح دلیل اعطای این جایزه، به این نکته اشاره کردند که: «جایزه شانکی برای درخواست پول از ما جهت بازی کردن، بدون دادن حق مالکیت است.»
در عصر لذت‌های فوری، کاربران به‌راحتی می‌توانند یک فیلم یا بازی ویدیویی را دانلود کنند، اما مشخص نیست که آیا می‌توانند تا سال‌ها بعد نیز به آن‌ها دسترسی داشته باشند. طبق اعلام بخش سرگرمی‌های تعاملی سونی، خریداران نسخه‌های دانلودی، مالک واقعی فیلم‌ها و بازی‌ها نیستند و فقط مجوزی موقت برای دسترسی از طریق فروشگاه‌هایی مثل پلی‌استیشن استور دریافت می‌کنند.
این موضوع به‌روشنی نشان‌دهنده تفاوت میان مفهوم خرید در فروشگاه‌های دیجیتال و تعریف حقوقی مالکیت است. کاربران هنگام پرداخت هزینه برای یک بازی یا فیلم، انتظار دارند که در آینده نیز به محتوای خریداری‌شده دسترسی داشته باشند؛ اما معمولاً آن‌ها فقط مجوز استفاده از محتوا را دریافت می‌کنند، نه مالکیت دائمی آن را.
به همین دلیل، از کار افتادن یک سرویس یا مسدود شدن حساب کاربری می‌تواند دسترسی به مجموعه‌ای از خریدهای دیجیتال را با خطر مواجه کند. تجربه قطعی یک‌ماهه شبکه پلی‌استیشن در سال ۲۰۱۱ نشان می‌دهد که وابستگی به سرویس‌های آنلاین چه پیامدهایی برای کاربران دارد و این نگرانی‌ها همچنان ادامه دارد.
بیشتر بخوانید: کارت امید مادر برای مادران واریز شد · حسین‌زاده قشمی آغاز بیست‌وپنجمین دوره اعطای گواهینامه ملی رعایت حقوق مصرف‌کنندگان را اعلام کرد
